Tot vorig jaar was de hypotheekrente historisch laag, waarna het in 2022 snel is gestegen. “Soms met flinke sprongen, maar dat zien we nu niet meer. De eerste maanden van 2023 liepen enigszins stabiel”. Aan het woord is Chris van Dijk, operationeel manager bij Schieland Borsboom. Met drie makelaarskantoren en drie hypotheekadvieskantoren bedienen ze klanten in de regio Zuid Holland.
“We durven dan ook redelijk te zeggen dat het rustiger wordt. Dat merken we in de markt en tijdens gesprekken met klanten. Ze beginnen te wennen aan de nieuwe situatie. Waar mensen een half jaar geleden nog in paniek keken naar de nieuwe hypotheekrentes, begint dat zich nu te normaliseren. We zien vooral dat starters op die manier naar de situatie kijken en het weer aandurven”.
Vraag neemt weer toe
Het effect hiervan is dat de vraag toeneemt. Mensen gaan weer op zoek naar een woning, denken na over de mogelijkheden. “We voeren meer gesprekken en sluiten meer hypotheken af. Wel is de oversluitmarkt nagenoeg weggevallen. Logisch, want voorheen waren dat mensen met een bestaande hypotheek die konden profiteren van een lagere rente. Dat zien we nu niet meer en de verwachting is ook niet dat dit in een dergelijke mate gaat terugkomen. Maar dat betekent niet dat mensen met een bestaande hypotheek niets meer kunnen, integendeel.”
Verhuisregeling
Chris doelt hiermee op de verhuisregeling, waarvan momenteel bijna de helft van de doorstromers gebruikmaakt. Met de verhuisregeling, of meeneemregeling, kun je je bestaande hypotheek tegen dezelfde voorwaarden meenemen naar je nieuwe woning. Voor het overige deel sluit je een nieuwe hypotheek af. “Tegen een rente die weliswaar hoger is dan vorig jaar, maar nog altijd heel mooi. De verwachting is ook niet dat het heel veel meer gaat stijgen.”
Doorstroming
Evengoed blijft de doorstroming nog ingewikkeld, van mensen die een koophuis achterlaten. “Hoewel de hypotheekrente stabieler lijkt te worden, is de waarde van het bestaande huis nog een onzekere factor. Eentje die we in het bijzonder terugzien bij mensen die nieuwbouw overwegen. Zo’n huis heb je over pakweg anderhalf jaar. Maar wat is het huis dat je achterlaat dan waard? Dat is een serieuze twijfel nog.”
Extra veiligheidsmarge in overbruggingshypotheek
Het antwoord daarop is volgens Chris de zogenoemde overbruggingshypotheek, die wordt afgelost met de overwaarde van het huis. “Hypotheekverstrekkers spelen in op de huidige situatie door een bescherming in te bouwen. Op dit moment zie je vaak een veiligheidsmarge van 10%. Dus stel dat de huidige woning voor minder wordt verkocht, dan word je als koper daarin beschermt. En omdat je de huidige hypotheek kunt meenemen, valt het vaak mee met de risico’s. Bovendien stijgen de netto kosten niet zoveel als de bruto kosten. Dat besef is er nog niet bij iedereen.”
Europese Centrale Bank
Hypotheekverstrekkers kijken vaak naar wat de ECB doet. Als daar de marktrentes stijgen, dan volgt de hypotheekrente twee tot drie maanden later ook. “Maar dit traditionele systeem is niet meer te volgen. Bij zo’n hogere rente hoort ook een hogere spaarrente en dat zien we op dit moment niet. De spaarrentes staan nog altijd laag. Met andere woorden: we keken altijd naar het ECB, die laat nu een lichte stijging zien en vanuit de historie zou je kunnen zeggen dat de kans aanwezig is dat de hypotheekrente iets zal stijgen. Maar tegelijkertijd is het een atypische situatie, dus het zou ook een lagere stijging kunnen worden dan we nu verwachten.”
Effect op nieuwbouw
Het consumentenvertrouwen daalde flink, maar neemt in 2023 langzaam toe. Een goede en vooral terechte ontwikkeling volgens Chris: “Angst is een slechte raadgever. De afgelopen maanden lazen we in de media dat de hypotheekrente stijgt, maar de berichten waren behoorlijk ongenuanceerd. Het klopte wel, maar daarvoor hoeft de boel niet op slot. Met name de nieuwbouwmarkt had daar veel last van. Gelukkig is er veel mogelijk en gaan mensen dat steeds meer inzien. Een jaar geleden was de spanning op de woningmarkt te hoog. Juist dat het nu normaliseert, biedt het kansen. Ook voor nieuwbouw. Een duurzame keuze, gecombineerd met de verhuisregeling en eventuele overbruggingshypotheek is minder risicovol dan wordt gedacht. Dus mijn advies is vooral: laat je goed informeren en baseer je keuzes op de feiten.”
Lees hier meer interviews uit de Woningmarkt in Beeld. Geïnteresseerd in de laatste nieuwbouwprojecten? Check dan het projectenoverzicht op deze site.
